Polityczna egzekucja przemysłu drzewnego i meblarskiego. Decyzje Ministerstwa Klimatu i Środowiska zapadły za zamkniętymi drzwiami

Przekazane przez Minister Klimatu i Środowiska Paulinę Hennig-Kloskę pismo skierowane do Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych Adama Wasiaka pokazuje, że rządowy proces konsultacyjny dotyczący przyszłości polskich lasów i gospodarki leśnej ma charakter wyłącznie fasadowy. Z dokumentu wynika bowiem, że MKiŚ przekazuje Lasom Państwowym gotowe cele powierzchniowe, wskaźniki i terminy ich realizacji oczekując od LP opracowania koncepcji wdrożenia wcześniej podjętych decyzji.

Z treści dokumentu wynika, że MKiŚ nie przedstawia wariantów ani nie rozpoczyna rzeczywistej debaty nad kierunkiem zmian. Ministerstwo oczekuje, że od 2027 roku 1,43 mln hektarów Lasów Państwowych zostanie zakwalifikowanych jako lasy o wiodącej funkcji przyrodniczej lub społecznej, a co najmniej 787 tys. hektarów zostanie wyłączonych z pozyskania drewna. Dodatkowo 186 tys. hektarów najstarszych drzewostanów ma zostać objętych szczególnym reżimem ochronnym poza istniejącymi rezerwatami. LP mają opracować i przedłożyć kompletną koncepcję realizacji tych celów do 28 sierpnia 2026 r., co oznacza, że MKiŚ oczekuje wdrożenia z góry określonych wskaźników powierzchniowych, a nie wypracowania ich w toku konsultacji.

To nie jest dialog i konsultacje. To jest administracyjne wdrażanie decyzji, które mają fundamentalne konsekwencje dla całego łańcucha wartości polskiego przemysłu drzewnego i meblarskiego. Polska branża drzewna i meblarska jeszcze niedawno była wizytówką i kluczowym filarem krajowej gospodarki oraz jednym z europejskich liderów eksportu. Dziś ten dorobek jest krok po kroku niszczony przez MKiŚ. Z kraju wyznaczającego standardy stajemy się krajem tracącym przewagi konkurencyjne, inwestycje i rynki zbytu. Rząd zdaje się nie dostrzegać, że konsekwencją tych decyzji będzie marginalizacja jednego z najważniejszych sektorów polskiej gospodarki. Jednocześnie jest to bezrefleksyjna rezygnacja z możliwości wykorzystania najbardziej ekologicznego zasobu naszego kraju – surowca jakim jest drewno.

To nie jest zagrożenie, które może pojawić się w przyszłości. Ten proces już trwa. W całym kraju przedsiębiorstwa drzewne i meblarskie ograniczają działalność, rezygnują z inwestycji i mierzą się z narastającą niepewnością dotyczącą dostępu do surowca. Rządowa polityka wobec lasów staje się katalizatorem najpoważniejszego kryzysu polskiego sektora drzewnego i meblarskiego od dekad. Jedynymi beneficjentami tej polityki są organizacje ekologiczne, które mogą ogłosić realizację swoich postulatów. Przegranymi są przedsiębiorcy, pracownicy i całe regiony żyjące z gospodarki leśnej a państwo nie utrzymuje się z konferencji prasowych, kampanii społecznych i apeli NGO. Państwo utrzymuje się z pracy ludzi oraz podatków płaconych przez firmy. Tymczasem rząd uderza właśnie w branżę, która od dziesięcioleci tworzyła miejsca pracy, budowała eksport i zasilała budżet państwa miliardami złotych.

Koalicja na Rzecz Polskiego Drewna mówi wprost: dla wielu przedsiębiorstw Ministerstwo Klimatu i Środowiska wykonuje wyrok ekonomiczny. To nie jest ochrona przyrody, to jest działanie przeciwko przemysłowi drzewnemu i meblarskiemu oraz wszystkim zakładom usług leśnych. To jest narzucenie radykalnych zmian bez uczciwej rozmowy o kosztach, które poniosą pracownicy, przedsiębiorcy i lokalne społeczności.

               KnRPD domaga się natychmiastowego ujawnienia analiz ekonomicznych, społecznych i przyrodniczych stanowiących podstawę tych kuluarowych decyzji i wdrożonych działań.

Polskie lasy wymagają odpowiedzialnego zarządzania. Nie mogą stać się pretekstem do podejmowania decyzji za zamkniętymi drzwiami, a następnie przedstawiania ich jako efektu szerokiego dialogu społecznego.

Załącznik do komunikatu:

W związku z ujawnionym pismem oraz jego potencjalnymi konsekwencjami dla gospodarki, rynku pracy i przyszłości Lasów Państwowych, Koalicja na Rzecz Polskiego Drewna oczekuje od Minister Klimatu i Środowiska Pauliny Hennig-Kloski odpowiedzi na następujące pytania:

1. Na podstawie jakich analiz społecznych, gospodarczych i przyrodniczych ustalono, że aż 20 proc. powierzchni Lasów Państwowych powinno zostać objętych funkcjami przyrodniczymi i społecznymi? Kto przygotował te analizy i czy zostaną one upublicznione?
2. Czy przed podjęciem decyzji wykonano pełną ocenę skutków gospodarczych dla przemysłu drzewnego, meblarskiego, zakładów usług leśnych oraz samorządów lokalnych? Jeśli tak – gdzie można się z nią zapoznać?
3. Kto był autorem wytycznych przekazanych Lasom Państwowym i jaki był skład zespołu odpowiedzialnego za ich przygotowanie?
4. Dlaczego branża drzewna, meblarska, przedstawiciele samorządów oraz lokalnych społeczności nie uczestniczyli w procesie wypracowywania tych założeń przed ich przekazaniem Lasom Państwowym?
5. Czy ministerstwo posiada zbiorczą analizę pokazującą łączny wpływ wszystkich decyzji ograniczających gospodarkę leśną – w tym moratoriów, wyznaczania starolasów, tworzenia lasów społecznych, programu Tarcza Wschód oraz planowanego objęcia 20 proc. powierzchni Lasów Państwowych nowymi funkcjami – na podaż drewna, ceny surowca, zatrudnienie i konkurencyjność polskiej gospodarki?
6. Jaki będzie rzeczywisty wpływ planowanych ograniczeń na dostępność drewna dla krajowych przedsiębiorstw oraz na ceny surowca dla przemysłu drzewnego, meblarskiego, papierniczego i budowlanego?
7. Czy ministerstwo przeprowadziło analizę skutków dla rynku pracy w regionach, których gospodarka opiera się na leśnictwie, przetwórstwie drewna i produkcji mebli?
8. Jakie działania osłonowe przewidziano dla przedsiębiorstw, pracowników oraz samorządów, które mogą ponieść negatywne skutki ograniczenia pozyskania drewna?
9. Kto weźmie odpowiedzialność za skutki tych decyzji, jeśli doprowadzą one do dalszego wzrostu cen drewna, ograniczenia produkcji, utraty konkurencyjności polskich firm oraz likwidacji miejsc pracy?
10. W jaki sposób ministerstwo zamierza zapewnić stabilność finansową Lasów Państwowych, skoro jednocześnie ogranicza pozyskanie drewna i proponuje przekazywanie części przychodów ze sprzedaży drewna do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej?
11. W jaki sposób ministerstwo zamierza odbudować zaufanie przedsiębiorców, pracowników branży leśnej i mieszkańców regionów leśnych, którzy mają dziś poczucie, że decyzje dotyczące ich przyszłości zapadają bez ich udziału?

Do czasu przedstawienia odpowiedzi na powyższe pytania trudno uznać, że proces dotyczący przyszłości polskich lasów prowadzony jest w sposób transparentny, oparty na dialogu społecznym i rzetelnej ocenie skutków gospodarczych.

***

Informacje o Koalicji na Rzecz Polskiego Drewna

Koalicja na Rzecz Polskiego Drewna to inicjatywa stowarzyszeń i firm reprezentujących przemysł: meblarski, płytowy, papierniczy i tartaczny. Promujemy drewno jako materiał najbardziej przyjazny człowiekowi, naturalny, odnawialny, podlegający recyklingowi. Przeciwdziałamy spalaniu drewna przez energetykę zawodową. Dążymy do wprowadzenia klasyfikacji odpadów drzewnych.

Koalicja na Rzecz Polskiego Drewna w liczbach:

-ok. 5% polskiego PKB (cały przemysł drzewny ok. 6% polskiego PKB),

-ok. 350 000 osób bezpośrednio zatrudnionych w firmach (cały przemysł drzewny ok. 450 000 osób zatrudnionych
w firmach),

-2 eksporter i 7 producent mebli na świecie,

-2 miejsce w Europie i 7 miejsce na świecie pod względem produkcji płyt drewnopochodnych,

-7 producent i 8 eksporter Europie w branży papierniczej,

-1 eksporter w Europie w zakresie podłóg,

-2 miejsce w Europie w zakresie eksportu jako branża drzewna ogółem,

-zakupy drewna w lasach państwowych przez podmioty reprezentowane przez Koalicję na Rzecz Polskiego Drewna - ok. 12 mln m3.

Kontakt dla mediów:

Marta Banach, e-mail:  marta.banach@oigpm.org.pl, tel. 789 326 097